Czasopisma Księgowych on-line

Wydawnictwo Podatkowe
wtorek, 31 stycznia 2023 r.
Ostatnia aktualizacja: 31.01.2023 r., godz. 8:31 Ilość wizyt z ostatnich 30 dni: 185.664 Biuro Obsługi Klienta: tel. 95 720 85 40 Formularz kontaktowy » Pomoc techniczna »
NOWY SERWIS dla Prenumeratorów - PLAN KONT z obszernym komentarzem i indeksem księgowań Uwaga: Do 31 stycznia 2023 r. część płatników składek przekazuje do ZUS informację ZUS IWA za 2022 r. Uwaga: Do 31 stycznia br. przedsiębiorca zamierzający opłacać mały ZUS plus dokonuje odpowiedniego zgłoszenia do ubezpieczeń Uwaga: W styczniu "mały" pracodawca powiadamia pracowników o rezygnacji z ZFŚS i wypłaty świadczenia urlopowego. 31 stycznia 2023 r. (wtorek) mija termin złożenia do US: CIT-6R, CIT-6AR, CIT-10Z, CIT-11R za 2022 r. 31 stycznia 2023 r. (wtorek) mija termin złożenia do US: PIT-11, PIT-8C, PIT-R, PIT-40A/PIT-11A, PIT-4R, PIT-8AR za 2022 r. 31 stycznia 2023 r. (wtorek) mija termin złożenia do US druku ZAW-RD, tj. zawiadomienia o wyborze opodatkowania ryczałtem od dochodów spółek (tzw. estoński CIT)
SPIS NUMERÓW Poradnika VAT
Rocznik
BIAŁA LISTA
wykaz podatników VAT
Poradnik VAT
nr 7 (511) z dnia 10.04.2020
X
Uwaga ! Do pobrania i przeglądania publikacji wymagana jest jednorazowa instalacja czytnika (programu) eWYDANIE Gofin.
?
X
Uwaga ! Dostęp do mobilnych e-wydań prenumerowanych tytułów możliwy jest poprzez aplikację GOFIN NEWS.
Więcej o aplikacji GOFIN NEWS znajdziesz tutaj »
?
pokaż fragmenty artykułów
A.
KONIECZNIE PRZECZYTAJ
I.
Nowa matryca stawek VAT oraz JPK_VAT dla wszystkich przedsiębiorców od 1 lipca 2020 r.
Z dniem 1 kwietnia 2020 r. miały obowiązywać m.in. przepisy regulujące nowy sposób identyfikowania towarów i usług na potrzeby podatku VAT (oparty o Nomenklaturę scaloną (...)
str. 4
II.
Obniżona stawka VAT dla towarów związanych z ochroną zdrowia
Z dniem 25 marca 2020 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Finansów z 25 marca 2020 r. w sprawie towarów i usług, dla których obniża (...)
str. 7
III.
Od 1 kwietnia 2020 r. obowiązują nowe formularze zgłoszeń rejestracyjnych w zakresie VAT
Z dniem 1 kwietnia 2020 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 9 marca 2020 r. w sprawie wzorów dokumentów związanych z rejestracją (...)
str. 8
B.
OBRÓT KRAJOWY
1.
Przedmiot wniosku o WIS i interpretację indywidualną
Wiążąca informacja stawkowa to decyzja wydawana na wniosek uprawnionych podmiotów, na potrzeby opodatkowania VAT dostawy towarów, importu towarów, wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów albo świadczenia usług. Wniosek (...)
str. 9
2.
Jak ustalić prawo do zwolnienia z VAT?
Kwestie zwolnień od podatku VAT nie są przedmiotem wiążących informacji stawkowych. W zakresie możliwości zastosowania zwolnienia z VAT podatnik może zwrócić się jednak z wnioskiem (...)
str. 11
3.
Ochrona prawna podatnika wynikająca z WIS i interpretacji indywidualnej
Od 1 kwietnia 2020 r. zgodnie z art. 42c ust. 1 ustawy o VAT WIS miała wiązać organy podatkowe wobec podatnika, dla którego została wydana, (...)
str. 12
1.
Złożenie zawiadomienia ZAW-NR po terminie - wyjaśnienia MF
Dokonanie płatności należności wynikającej z otrzymanej faktury na kwotę powyżej 15.000 zł na inny rachunek niż zamieszczony w wykazie prowadzonym przez szefa KAS naraża podatnika (...)
str. 13
2.
Płatności na rachunki bankowe rolników będącymi czynnymi podatnikami VAT
Zdarza się, że czynni podatnicy VAT przeprowadzają transakcje o wartości przekraczającej 15.000 zł z rolnikami będącymi czynnymi podatnikami VAT (rozliczającymi się z tego podatku na (...)
str. 15
VI.
Problemy z określeniem momentu powstania obowiązku podatkowego przy usługach budowlanych
Podmioty świadczące usługi budowlane na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej powinny rozpoznawać obowiązek podatkowy na zasadach ogólnych. Oznacza to, że powstaje on zasadniczo z (...)
str. 16
1.
Jak ustalić termin wykonania usługi budowlanej?
Ustawodawca określając moment powstania obowiązku podatkowego przy usługach budowlanych i budowlano-montażowych nie zdefiniował momentu wykonania tych usług, nie sprecyzował również jakimi kryteriami należy posługiwać się (...)
str. 17
2.
Kiedy protokół odbioru robót budowlanych może zdecydować o obowiązku podatkowym?
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał w dniu 2 maja 2019 r. wyrok w sprawie C-224/18, w którym orzekł, że: Art. 66 akapit pierwszy lit. c) (...)
str. 18
3.
Stanowisko Ministerstwa Finansów po wyroku TSUE
Odnosząc się do powyższego orzeczenia TSUE, Ministerstwo Finansów w dniu 31 maja 2019 r. opublikowało na stronie internetowej www.podatki.gov.pl komunikat, w którym poinformowało, że opinię (...)
str. 19
4.
Wyrok NSA zgodny z orzeczeniem TSUE
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18 lipca 2019 r., sygn. akt I FSK 65/16 dotyczącym momentu wykonania usługi budowlanej wskazał, że podstawą jego rozstrzygnięcia (...)
str. 20
1.
Definicja bonów w świetle ustawy o VAT
Opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają czynności wymienione w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, w tym między innymi odpłatna dostawa towarów i odpłatne (...)
str. 21
2.
Opinia organów podatkowych dotycząca klasyfikacji tokenów
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 22 listopada 2019 r., nr 0115-KDIT1-1.4012.504.2019.2.MN podjął próbę sklasyfikowania przekazywanych tokenów wskazując, iż: "(…) Wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą (...)
str. 22
VIII.
Relacja z dyżuru telefonicznego
1.
Odliczenie VAT przez podatnika prowadzącego komis samochodowy
Prowadzimy komis samochodowy. Nabywane przez nas samochody przeznaczone są wyłącznie do dalszej odsprzedaży. Ponosimy koszty związane z zakupem paliwa na jazdy próbne klientów. Czy mamy (...)
str. 24
2.
Stawka VAT na usługi montażu w budownictwie mieszkaniowym
Świadczymy usługi budowlane. Wykonaliśmy usługę budowlaną polegającą na zamontowaniu drzwi w lokalu mieszkalnym, którego powierzchnia nie przekracza 150 m 2 . Jaką stawkę VAT powinniśmy (...)
str. 25
3.
Ponowna rejestracja na potrzeby VAT przy zawieszeniu działalności gospodarczej
Z dniem 1 stycznia 2020 r. zawiesiłam wykonywanie działalności gospodarczej na okres dziesięciu miesięcy (do końca października 2020 r.). Ze względu na to, iż okres (...)
str. 25
4.
Zwrot należności w związku z błędnym przelewem w MPP
Kontrahent omyłkowo dwukrotnie dokonał zapłaty w systemie podzielonej płatności za wystawioną przez nas fakturę. Czy zwrotu takiego przelewu możemy dokonać z zastosowaniem MPP? Czy w (...)
str. 26
C.
KASY REJESTRUJĄCE
IX.
Sposób dokumentowania sprzedaży dokonywanej na rzecz rady rodziców
Czy sprzedaż usług na rzecz rady rodziców (działającej przy szkole, która nie posiada NIP) powinna być traktowana jako sprzedaż na rzecz osób prywatnych i ewidencjonowana (...)
str. 27
1.
Centralizacja rozliczeń VAT w samorządach
W myśl definicji zawartej w art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące (...)
str. 27
2.
Rada rodziców jako organ wewnętrzny szkoły
Analiza posiadania podmiotowości prawnopodatkowej przez rady rodziców wymaga odniesienia do przepisów regulujących ich status, a mianowicie do ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo (...)
str. 28
3.
Dokumentowanie sprzedaży na rzecz rady rodziców
Z przepisów ustawy o VAT wynika, że podatnicy dokonujący sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych są obowiązani prowadzić ewidencję sprzedaży (...)
str. 28
4.
Zwolnienie ze stosowania kasy ze względu na formę dokonywanej płatności
Sprzedaż dokonywana na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej - co do zasady - podlega ewidencji przy zastosowaniu kasy rejestrującej. Od tej zasady przewidziano wyjątki, (...)
str. 29
X.
Projekt rozporządzenia określającego grupy podatników, które mogą stosować kasy w postaci oprogramowania
Zgodnie z art. 111 ust. 1 ustawy o VAT podatnicy dokonujący sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych są obowiązani prowadzić (...)
str. 30
XI.
Czytelnicy pytają
1.
Prawo do skorzystania z ulgi z tytułu zakupu kasy on-line
Jesteśmy czynnym podatnikiem VAT i dokonujemy sprzedaży towarów dla osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej. W styczniu 2020 r. dobrowolnie (przed przekroczeniem limitu uprawniającego do zwolnienia (...)
str. 32
2.
Sprzedaż wysyłkowa na terytorium kraju a obowiązek stosowania kasy fiskalnej
Dokonuję wysyłkowej sprzedaży towarów z terytorium Austrii (gdzie jestem zarejestrowany na potrzeby rozliczania podatku od wartości dodanej) do Polski osobom prywatnym. W Polsce nie posiadam (...)
str. 33
D.
OBRÓT Z ZAGRANICĄ
XII.
Czytelnicy pytają
1.
Sprzedaż wysyłkowa towarów poza terytorium UE na rzecz niepodatników
Dokonujemy sprzedaży towarów, które wysyłamy m.in. norweskim nabywcom niebędącym podatnikami, za pośrednictwem platformy sprzedażowej eBay. Norwegia planuje wprowadzić zmiany w rozliczaniu podatku VAT od importu (...)
str. 35
2.
Dostawa towarów z montażem na terytorium Unii Europejskiej
Prowadzę firmę zajmującą się produkcją dźwigów osobowych. Sprzedaż produktu wiąże się zawsze z jego montażem w miejscu użytkowania. Jak powinienem opodatkować tę sprzedaż, w przypadku (...)
str. 37
3.
Import usług elektronicznych opodatkowanych przez zagranicznego usługodawcę
Otrzymałem od czeskiej firmy fakturę za modyfikację strony internetowej umieszczonej na czeskiej domenie. Na fakturze nie ma numeru VAT UE czeskiego usługodawcy ale naliczony został (...)
str. 38
4.
Dostawa towarów oraz usługi jako kompleksowe świadczenie
Produkujemy opakowania do gier na zlecenie unijnego odbiorcy. Przed wysyłką pakujemy do pudełek elementy gry dostarczone przez inną polską firmę, która kosztami tych elementów obciąża (...)
str. 40
1.
Lista przewoźników lotniczych wykonujących głównie przewozy w transporcie międzynarodowym
Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 83 ust. 1c ustawy o VAT, Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego ogłasza w drodze obwieszczenia w Dzienniku Urzędowym Urzędu (...)
str. 41
2.
Stawka 0% na dostawę towarów i świadczenie usług na rzecz przewoźników lotniczych
Lista przewoźników lotniczych ogłaszana przez Prezesa ULC stanowi dla podatników podstawę do zastosowania obniżonej stawki VAT do niektórych dostaw towarów i usług. Ustawodawca potraktował bowiem (...)
str. 42
3.
Podmioty zagraniczne realizujące przewozy lotnicze
Co ważne, obniżona stawka VAT przysługuje również podatnikom, którzy dokonują dostawy lub świadczą usługi dla przewoźników lotniczych, którzy nie mają swojej siedziby w Polsce. Stosownie (...)
str. 44
E.
PORADY I KOMENTARZE
XIV.
Transakcje faktoringowe w świetle ustawy o VAT
W praktyce obrotu gospodarczego podatnicy VAT często korzystają z usług faktoringowych, w szczególności jeżeli mają problemy z rozliczeniami ze swoimi kontrahentami czy też chcą ograniczyć (...)
str. 45
1.
Na czym polega usługa faktoringowa?
Działalność w formie faktoringu polega na wykupie przez faktora (podmiot zewnętrzny, bank itp.) od faktoranta (przedsiębiorcy) wierzytelności z tytułu sprzedawanych przez niego usług bądź towarów (...)
str. 45
2.
Stawka VAT i podstawa opodatkowania
Zasadniczym celem umowy faktoringu jest wykup przez faktora należności z faktur o odroczonym terminie płatności, wystawionych przez faktoranta dla jego odbiorców. Przy czym faktor nabywając (...)
str. 46
3.
Prawo do odliczenia podatku naliczonego od faktoringu
Co do zasady, zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT czynnemu podatnikowi VAT przysługuje prawo do odliczenia VAT w zakresie, w jakim zakupione (...)
str. 47
4.
Obowiązkowy split payment przy regulowaniu należności na rzecz faktora
Od 1 listopada 2019 r. mechanizm podzielonej płatności musi być zastosowany przez nabywcę towaru/usługi, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki: transakcja dotyczy towarów lub usług (...)
str. 47
F.
VAT OD PODSTAW
1.
Ustalenie stawki VAT na towar/usługę jako obowiązek podatnika
Ustalenie i stosowanie właściwej stawki VAT stanowi obowiązek podatnika dokonującego sprzedaży towaru lub usługi. Podstawową stawką podatku VAT jest stawka 23%. W przypadku niektórych towarów (...)
str. 49
2.
Nowe klasyfikacje CN 2020 i PKWiU 2015
W ramach przygotowanej przez Ministerstwo Rozwoju tzw. "Tarczy antykryzysowej", zaplanowano przesunięcie wejścia w życie m.in. nowej matrycy stawek VAT i nowych klasyfikacji (CN 2020 i (...)
str. 49
3.
Jak skorzystać z klucza powiązań między klasyfikacjami?
Wielu podatników ma wątpliwości, w jaki sposób odnaleźć w nowej klasyfikacji sprzedawany towar czy usługę. Symbol, który nadany był w klasyfikacji PKWiU 2008 nie został (...)
str. 50
4.
WIS jako gwarancja stosowania właściwej stawki VAT
W przypadku trudności w ustaleniu właściwej stawki VAT dla danego towaru lub usługi podatnik może zwrócić się do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z wnioskiem o (...)
str. 51
5.
Jak ustalić obowiązującą od 1 lipca 2020 r. stawkę VAT na towar/usługę - checklista
√ Ustal, co jest przedmiotem sprzedaży. √ Jeżeli sprzedajesz towar - klasyfikuj go według Nomenklatury scalonej CN 2020 (ewentualnie PKOB). W przypadku usług - stosuj (...)
str. 52
G.
WZORY PISM I FORMULARZY
XVI.
Wzór wniosku o odroczenie terminu płatności podatku VAT w związku z sytuacją kryzysową
Świadczę usługi budowlane jako czynny podatnik VAT. Z powodu sytuacji kryzysowej związanej z zagrożeniem koronawirusem nie mam żadnych zleceń i nie otrzymałem zapłaty od kontrahentów (...)
str. 53
1.
Zapłata zobowiązania podatkowego wynikającego z deklaracji VAT-7
Czynni podatnicy VAT prowadzący działalność gospodarczą mają obowiązek odprowadzania podatku należnego od wykonanych czynności opodatkowanych na zasadach i w terminach określonych w ustawie o VAT. (...)
str. 53
2.
Ważny interes podatnika lub interes publiczny
W dniu 11 marca 2020 r. Ministerstwo Finansów na swojej stronie internetowej ( https://www.gov.pl/ ) poinformowało, że przedsiębiorcy, którzy w związku z sytuacją kryzysową związaną (...)
str. 53
3.
Termin i forma złożenia wniosku
Wniosek o odroczenie terminu płatności podatku VAT trzeba wnieść przed upływem terminu płatności podatku bowiem odroczenie terminu, który już upłynął jest niemożliwe. Wniosek taki można (...)
str. 54
H.
PODATEK AKCYZOWY
XVII.
Obowiązki związane z obrotem suszem tytoniowym przez pośredniczący podmiot tytoniowy
Susz tytoniowy w świetle ustawy o podatku akcyzowym stanowi wyrób akcyzowy bez względu na kod CN (poz. 45 załącznika nr 1 do ustawy). Co do (...)
str. 57
I.
VAT W PYTANIACH I ODPOWIEDZIACH
1.
Rozliczenie faktur wystawionych w ramach samofakturowania
W dniu 18 listopada 2019 r. otrzymaliśmy fakturę i fakturę korygującą, które zostały wystawione 14 listopada 2019 r. przez kontrahenta, w ramach samofakturowania, z datą (...)
str. 60
2.
Zapłata kartą płatniczą współmałżonka a prawo do odliczenia VAT
Prowadzę działalność rolniczą jako czynny podatnik VAT. Zapłaty za drobne zakupy takie jak: paliwo, artykuły biurowe i części zamienne dokonuję kartą płatniczą przypisaną do rachunku (...)
str. 61
3.
Ponowna faktura korygująca dotycząca danej sprzedaży
Czy mogę sporządzić korektę faktury do sprzedaży już wcześniej skorygowanej fakturą korygującą. Jeśli tak, to jakie dane powinienem w niej zawrzeć? Nadmieniam, że pierwsza korekta (...)
str. 62
4.
Stawka VAT dla usługi poboru opłaty targowej
Zgodnie z uchwałą rady miasta spółka z o.o. (czynny podatnik VAT) została wyznaczona do pobierana opłaty targowej. Z tego tytułu spółka otrzymywać będzie wynagrodzenie w (...)
str. 63
5.
Prawo do odliczenia VAT od zakupów sfinansowanych dotacją
Spółka będąca czynnym podatnikiem VAT zawarła umowę z Narodowym Centrum Badań i Rozwoju na dofinansowanie badań (ze środków publicznych). Czy spółka ma prawo do odliczenia (...)
str. 65
6.
Dokumentowanie transakcji dokonanej przez dwóch nabywców
Dwa podmioty prowadzące jednoosobowe działalności gospodarcze, budują domy szeregowe na działce, którą właściciele kupili prywatnie a następnie po połowie wnieśli do majątku swoich firm. Wszystkie (...)
str. 66
J.
ZMIANY W PRZEPISACH
XVIII.
Kronika legislacyjna
1.
Zmiana wzorów zgłoszeń rejestracyjnych w zakresie podatku od towarów i usług
W Dzienniku Ustaw z dnia 13 marca 2020 r., pod poz. 430, opublikowane zostało rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 9 marca 2020 r. w sprawie (...)
str. 67
2.
Nowe rozporządzenie w sprawie obniżonych stawek
W Dzienniku Ustaw z dnia 25 marca 2020 r., pod poz. 527, opublikowane zostało rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 25 marca 2020 r. w sprawie (...)
str. 67
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • niezbędnego zapewnienia prawidłowego działania Serwisów (utrzymania sesji),
  • realizacji funkcjonalności ułatwiających obsługę Serwisu,
  • analizy statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych i klientów reklamowych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z Serwisu, w celu administrowania Serwisem, dostosowania treści Serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika Serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z Serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy.

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora.

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda.

    Aby móc realizować cele:
    - zapamiętania Pani/Pana decyzji w Serwisach w zakresie korzystania z dostępnych opcjonalnie funkcjonalności,
    - analiz statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
    - wyświetlania spersonalizowanych reklam produktów własnych i klientów reklamowych w związku z odwiedzaniem niniejszego Serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych.

Potrzebna jest Nam Pani/Pana dobrowolna zgoda na zapisy w plikach cookies w celach realizacji powyższych celów.

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na zapisywanie informacji w plikach cookies przez kliknięcie przycisku „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody. Istnieje możliwość skorzystania z „ustawień zaawansowanych” plików cookies w celu określenia indywidualnych zgód na zapis wybranych plików cookies realizujących wybrane cele.